en pl
en pl

Decyzje

Zobacz wydanie
Rok 6/2019 
Numer 31

O dwóch typach randomizacji w decyzjach dystrybucyjnych

Wojciech Załuski
Uniwersytet Jagielloński w Krakowie

6/2019 (31) Decyzje

DOI 10.7206/DEC.1733-0092.120

Abstrakt

Celem artykułu jest analiza porównawcza dwóch typów randomizacji – egalitarnej (RE) i proporcjonalnej (RP) – jako metod podejmowania decyzji dystrybucyjnych. Zmierza ona do określenia warunków, w jakich dopuszczalne jest ich zastosowanie. W artykule bronione są następujące tezy: że racje sprawiedliwościowe za stosowaniem RE należy rozumieć szeroko (obejmując tym pojęciem nie tylko sytuacje indyferencji – równego spełniania kryterium podziału – ale także braku kryteriów podziału lub ich niewspółmierności) i że są one silniejsze niż racje utylitarystyczne; że z uwagi na konfl ikt między sprawiedliwością ex ante i ex post, który może przybrać ostrą postać tylko w kontekście RP, RP może być stosowana stosunkowo rzadko – wyłącznie w dwóch
sytuacjach: wielokrotnej powtarzalności dystrybucji i/lub zachodzenia niewielkiej różnicy w roszczeniach kandydatów do danego dobra/ciężaru. W artykule wskazuje się także na inne różnice między RP i RE, między innymi taką, że RP musi mieć zawsze charakter statystyczny, natomiast RE może mieć niekiedy charakter epistemiczny, oraz zwraca się uwagę na to, że w pewnych sytuacjach (np. w tzw. Number Problem) mogą pojawić się wątpliwości, czy należy zastosować RE, czy RP, i ich zastosowanie może okazać się równoważne.

Powiązania

  1. Bożykowski, M. (2012). Probabilistyczne metody podziału zbioru dóbr niepodzielnych. Decyzje, 26, 59–107. [Google Scholar]
  2. Broome, J. (1984). Selecting People Randomly. Ethics, 95(1), 38–55. [Google Scholar]
  3. Broome, J. (1990). Fairness. Proceedings of the Aristotelian Society, 91, 87–101. [Google Scholar]
  4. Broome, J. (1998). Kamm on Fairness. Philosophy and Phenomenological Research, 58, 955–961. [Google Scholar]
  5. De Coulanges, F. (1882). The Ancient City: A Study on the Religion, Laws and Institutions of Greece and Rome. Przeł. W. Small. Boston: Lee and Shepard, New York: Charles T. Dillingham. [Google Scholar]
  6. Dowlen, O. (2008). The Political Potential of Sortition. Exeter: Imprint Academic. [Google Scholar]
  7. Duxbury, N. (1999). Random Justice: On Lotteries and Legal Decision-Making. Oxford: Clarendon Press. [Google Scholar]
  8. Eliaz, K., Rubinstein, A. (2014). On the Fairness of Random Procedures. Economic Letters, 123(2), 168–170. [Google Scholar]
  9. Elster, J. (1987). Taming Chance: Randomization in Individual and Social Decisions. http://tannerlectures.utah.edu/_documents/a-to-z/e/Elster88.pdf, 107–179. [Google Scholar]
  10. Feinberg, S.E. (1971). Randomization and Social Affairs: The 1970 Draft Lottery. Science, 171, 255–261. [Google Scholar]
  11. Fishkin, J.S. (1984). Justice, Equal Opportunity, and the Family. New Haven: Yale University Press. [Google Scholar]
  12. Fishkin, J.S. (1991). Democracy and Deliberation: New Directions for Democratic Reform. New Haven: Yale University Press. [Google Scholar]
  13. Goodwin, B. (2005). Justice by Lottery. Charlottesville: imprint-academic. [Google Scholar]
  14. Hirose, I. (2007). Weighted Lotteries in Life and Death Cases. Ratio 20, 45–56. [Google Scholar]
  15. Kamm, F.M. (1993). Morality, Mortality, Vol. I: Death and Whom to Save From It. Oxford: Oxford University Press. [Google Scholar]
  16. Komhauser, L.A., Sager, L.G. (1988). Just Lotteries. Rationality and Society, 27, 483–516. [Google Scholar]
  17. Lang, G. (2005). Fairness in Life and Death Cases. Erkenntnis, 62, 321–351. [Google Scholar]
  18. Lissowski, G. (1992). Probabilistyczny podział dóbr. Prakseologia, 3–4(116–117), 149–165. [Google Scholar]
  19. Lissowski, G. (1994). Ustalanie sposobu podziału dóbr w sytuacji eksperymentalnej. Studia socjologiczne, 3–4(134–135), 173–216. [Google Scholar]
  20. Lissowski, G. (2006a). Losowe metody podejmowania decyzji społecznych a etyka. Decyzje, 5, 101–108. [Google Scholar]
  21. Lissowski, G. (2006b). Probabilistyczne zasady równości Klemensa Szaniawskiego. Decyzje, 6, 5–32. Machiavelli, N. (1993). Rozważania nad pierwszym dziesięcioksięgiem Historii Rzymu Liwiusza. [Google Scholar]
  22. W: N. Machiavelli, Książę; Rozważania. Przeł. K. Żaboklicki. Warszawa: „Verum”, 133–388. [Google Scholar]
  23. Perelman, Ch. (1963). Justice et raison. Bruxelles: Presses Universitaires de Bruxelles. [Google Scholar]
  24. Peyton Young, H. (1995). Equity. In Theory and Practice. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. [Google Scholar]
  25. Rassmussen, K.M. (2012). Should the probabilities count? Philosophical Studies: An International Journal for Philosophy in the Analytic Tradition, 159(2), 205–218. [Google Scholar]
  26. Rawls, J. (1971). A Theory of Justice. Cambridge, Mass., London, England: Harvard University Press. [Google Scholar]
  27. Rosenberg, D., Shavell, S. (2005). A Simple Proposal to Halve Litigation Costs. Virginia Law Review, 91(7), 1721–1735. [Google Scholar]
  28. Samaha, A.M. (2009). Randomization and Adjudication. William & Mary Law Review, 51(1), 1–87. [Google Scholar]
  29. Scanlon, T. (2000). What We Owe to Each Other. Cambridge, Mass., London, England: Harvard University Press. [Google Scholar]
  30. Saunders, B. (2008). The Equality of Lotteries. Philosophy, 83(325), 359–372. [Google Scholar]
  31. Saunders, B. (2009). A Defence of Weighted Lotteries in Life Saving Cases. Ethical Theory and Moral Practice, 12(3), 279–290. [Google Scholar]
  32. Schoeck, H. (1987, 1969). Envy. A Theory of Social Behaviour. Indianapolis: Liberty Press. [Google Scholar]
  33. Stone, Peter (2009). The Logic of Random Selection. Political Theory, 37(3), 375–397. [Google Scholar]
  34. Szaniawski, K. (1966). O pojęciu podziału dóbr. Studia Filozofi czne, 2(45), 61–72. [Google Scholar]
  35. Szaniawski, K. (1975). Formal Analysis of Evaluative Concepts. International Social Science Journal, 3(27), 446–457. [Google Scholar]
  36. Szaniawski, K. (1979). On Formal Aspects of Distributive Justice. W: Saarinen, E., Hilpinen, R. (red.), Essays in Honour of Jaakko Hintikka on the Occasion of Fiftieth Birthday on January 12, 1979. Dordrecht-Holland: D. Reidel, 135–146. [Google Scholar]
  37. Taurek, J.M. (1977). Should the Numbers Count? Philosophy and Public Affairs, 6(4), 293–316. [Google Scholar]
  38. Timmermann, J. (2004). The Individualist Lottery: How People Count, But Not Their Number. Analysis, 64(2), 106–112. [Google Scholar]
  39. Wasserman, D. (1996). Let them Eat Chances: Probability and Distributive Justice. Economics and Philosophy 12(1), 29–49. [Google Scholar]
  40. Young, M. (1961). The Rise of the Meritocracy 1870–2033: An Essay on Education and Society. London: Penguin Books. [Google Scholar]
  41. Załuski, W. (2014). Two Concepts of Formal Justice. W: Stelmach, J., Brożek, B. (red.), Studies in the Philosophy of Law, Vol. 8. Foundations of Legal Negotiations. Kraków: Copernicus Center Press, 11–25. [Google Scholar]
  42. [Google Scholar]

Kompletne metadane

Cytowanie zasobu

APA style

O dwóch typach randomizacji w decyzjach dystrybucyjnych. (2019). O dwóch typach randomizacji w decyzjach dystrybucyjnych. Decyzje, (31), 29-56. https://doi.org/10.7206/DEC.1733-0092.120 (Original work published 6/2019n.e.)

MLA style

„O Dwóch Typach Randomizacji W Decyzjach Dystrybucyjnych”. 6/2019n.e. Decyzje, nr 31, 2019, ss. 29-56.

Chicago style

„O Dwóch Typach Randomizacji W Decyzjach Dystrybucyjnych”. Decyzje, Decyzje, nr 31 (2019): 29-56. doi:10.7206/DEC.1733-0092.120.